Blowback Nedir? Airsoft ve Havalı Tabancada Blowback / Non-Blowback Farkı

11-08-2026 16:25

Blowback, airsoft ve havalı tabancalarda atış sırasında üst sürgünün geriye ve ardından tekrar ileriye hareket etmesini sağlayan mekanik sistemi ifade eder. Bu hareket, tabancanın kullanım hissini sabit sürgülü modellere göre daha dinamik hale getirir.

Non-Blowback veya NBB sistemlerde ise atış sırasında sürgü otomatik olarak hareket etmez. Gaz veya CO2 enerjisinin bir bölümü sürgüyü hareket ettirmek için kullanılmadığından NBB modeller çoğu zaman daha sade çalışma karakteri ve daha yüksek gaz verimliliği sunabilir.

Ancak burada önemli bir ayrım vardır: Blowback bir güç kaynağı değildir. Green Gas ile çalışan bir airsoft tabanca blowback veya non-blowback olabilir. Aynı şekilde CO2 ile çalışan bir havalı tabanca da hareketli sürgülü blowback veya sabit sürgülü non-blowback yapıda olabilir.

Bu rehberde blowback nedir, non-blowback nedir, GBB ile NBB arasındaki fark nedir, blowback havalı tabanca ne demektir ve blowback mi non-blowback mi tercih edilmeli sorularını hem airsoft hem de havalı tabanca açısından karşılaştıracağız.


Blowback Nedir?

Blowback sistem, tabancanın atış sırasında üst sürgüsünün otomatik olarak geriye hareket ettiği ve ardından tekrar ileri konuma döndüğü çalışma yapısını ifade eder.

Airsoft ve CO2 havalı tabancalarda bu hareket genellikle kullanılan basınçlı gazın bir bölümünün sürgü mekanizmasını çalıştırmasıyla gerçekleştirilir. Dolayısıyla gaz enerjisinin tamamı yalnızca mühimmatın namludan çıkması için kullanılmaz; bir bölümü sürgü hareketine de ayrılır.

Blowback sistemin temel amacı yalnızca performans değildir. Sistem özellikle hareketli sürgü, mekanik çalışma hissi ve daha canlı kullanım karakteri isteyen kullanıcıların tercih ettiği bir özelliktir.

BB
Blowback kısaca ne demek?

Tetiğe basıldığında tabancanın üst sürgüsünün gaz veya CO2 basıncıyla geriye hareket edip tekrar öne dönmesidir.


Non-Blowback (NBB) Nedir?

Non-Blowback veya kısaca NBB, atış sırasında tabancanın üst sürgüsünün otomatik olarak hareket etmediği sistemi ifade eder.

Bu yapı, hareketli sürgüyü çalıştırmak için ayrıca enerji harcanmadığından gaz veya CO2 kullanımında daha verimli bir çalışma karakteri sağlayabilir. Ancak her NBB tabancanın otomatik olarak daha güçlü veya daha isabetli olduğunu söylemek doğru değildir. Çıkış gücü, namlu, valf sistemi, hop-up, mühimmat ve üretici tasarımı gibi birçok farklı unsur performansı etkiler.

NBB modeller, sürgü hareketinin öncelikli olmadığı; daha sade mekanizma, gaz verimliliği veya daha düşük hareketli parça sayısının tercih edildiği kullanım senaryolarında değerlendirilebilir.

NBB
Non-Blowback kısaca ne demek?

Atış sırasında üst sürgünün otomatik olarak hareket etmediği sabit sürgülü gaz veya CO2 sistemidir.


Blowback ve Non-Blowback Arasındaki Temel Farklar

Blowback ile non-blowback arasındaki en görünür fark sürgü hareketidir. Fakat bu fark; gaz tüketimi, mekanik hareket, kullanım hissi ve bakım ihtiyacı gibi başka özellikleri de etkileyebilir.

Özellik Blowback Non-Blowback
Sürgü hareketi Atış sırasında hareket eder Atış sırasında sabit kalır
Kullanım hissi Daha hareketli ve mekanik Daha sade
Gaz kullanımı Gazın bir bölümü sürgüyü hareket ettirir Sürgü hareketi için gaz kullanılmaz
Gaz verimliliği Modele göre değişir Genellikle daha verimli olabilir
Hareketli parça Daha fazla Daha az
Bakım ihtiyacı Hareketli mekanizma nedeniyle daha fazla olabilir Daha sade mekanizma
Airsoft'ta bulunur mu? Evet Evet
Havalı tabancada bulunur mu? Evet Evet
Önemli: Blowback veya NBB tanımı tek başına tabancanın güç kaynağını göstermez. Green Gas ve CO2 sistemlerde hem hareketli hem de sabit sürgülü modeller bulunabilir. Ürün seçerken “Güç Kaynağı” ve “Blowback” özelliklerini ayrı ayrı kontrol edin.

Airsoft Tabancada Blowback Nasıl Çalışır?

Airsoft tabancalarda blowback sistemi en sık GBB yani Gas Blowback modellerde görülür. Bu modellerde Green Gas veya ürünün tasarımına göre farklı bir gaz sistemi kullanılır.

Tetiğe basıldığında valf mekanizması belirli miktarda gazı serbest bırakır. Gazın bir bölümü 6 mm plastik BB'nin namludan çıkmasını sağlarken bir bölümü sürgünün hareket ettirilmesi için kullanılır.

Sürgü geriye hareket ettikten sonra mekanizma tarafından tekrar ileri konuma döner. Böylece bir sonraki atış için tabanca yeniden hazır hale gelir.

Bu sistem sayesinde GBB airsoft tabancalarda sürgü her atışta hareket eder ve sabit sürgülü NBB airsoft modellerden belirgin şekilde farklı bir kullanım karakteri oluşur.

Airsoft GBB Çalışma Mantığı

1 Tetik Tetiğe basılır.
2 Gaz Valften gaz serbest kalır.
3 BB 6 mm BB namludan çıkar.
4 Sürgü Sürgü geriye hareket eder.

GBB Airsoft Tabanca Blowback Örneği

Blowback airsoft tabancaların tipik örneklerinden biri Green Gas ile çalışan GBB modellerdir. Bu ürünlerde gaz hem 6 mm BB'nin atılmasını hem de sürgünün hareketini sağlar.

AIRSOFT / GBB / BLOWBACK
WE SIG P320 M17 Green Gas GBB Blowback Airsoft Tabanca
WE SIG P320 M17 Green Gas GBB Airsoft Tabanca – Tan

Green Gas kullanan, 6 mm BB uyumlu ve her atışta sürgünün hareket ettiği Gas Blowback airsoft tabanca örneği.

Ürünü İncele →

Daha fazla modeli GBB Airsoft Tabanca kategorisinden inceleyebilirsiniz.


Airsoft Tabancada Non-Blowback Nasıl Çalışır?

NBB airsoft tabancalarda tetiğe basıldığında kullanılan Green Gas veya CO2, BB'nin atılması için kullanılır ancak sürgünün otomatik olarak geriye hareket etmesini sağlayan blowback döngüsü gerçekleşmez.

Bu nedenle sürgü sabit kalır. Hareketli üst mekanizmanın bulunmaması, gaz enerjisinin sürgüyü çevirmek için harcanmasını engeller ve tasarıma bağlı olarak daha ekonomik gaz tüketimi sağlayabilir.

Non-blowback sistemi yalnızca CO2 tabancalarda bulunmaz. Green Gas ile çalışan NBB airsoft tabancalar da vardır. Bu ayrım özellikle sistemler hakkında araştırma yaparken sık karıştırılır.

AIRSOFT / GREEN GAS / NBB
KJW MK1 Ruger Silent Green Gas NBB Airsoft Tabanca
KJW MK1 Ruger Silent NBB Airsoft Tabanca

Green Gas ile çalışan ancak atış sırasında üst sürgüsü hareket etmeyen Non-Blowback airsoft tabanca örneği.

Ürünü İncele →

GBB ile NBB Arasındaki Fark Nedir?

GBB ve NBB arasındaki temel fark atış sırasında sürgünün hareket edip etmemesidir.

GBB, Gas Blowback anlamına gelir. Gaz hem BB'nin atılmasında hem de sürgünün hareket ettirilmesinde görev yapar. NBB modellerde ise otomatik sürgü hareketi bulunmaz.

Bu nedenle iki tabanca aynı Green Gas sistemini kullanıyor olsa bile kullanım karakterleri ciddi şekilde farklı olabilir.

GBB

Gas Blowback

  • Sürgü her atışta hareket eder
  • Daha hareketli mekanik kullanım hissi
  • Gazın bir bölümü sürgü hareketine ayrılır
  • Daha fazla hareketli mekanik parça bulunabilir
GBB Modellerini İncele →
NBB

Non-Blowback

  • Sürgü atış sırasında sabit kalır
  • Daha sade çalışma karakteri
  • Sürgü hareketi için gaz harcanmaz
  • Modele göre daha yüksek gaz verimliliği
Airsoft Tabancaları İncele →

Havalı Tabancada Blowback Nedir?

Blowback havalı tabanca, atış sırasında üst sürgüsü otomatik olarak hareket eden havalı tabanca modelidir. Bu sistem özellikle 12 gram CO2 kapsülle çalışan 4,5 mm havalı tabancalarda görülebilir.

Havalı tabancadaki blowback çalışma mantığının temel prensibi airsoft tarafına benzer: CO2 enerjisinin bir bölümü mühimmatın namludan çıkmasını, diğer bölümü ise sürgünün hareket etmesini sağlar.

Ancak airsoft tabanca ile havalı tabancanın mühimmatı aynı değildir. Airsoft modeller çoğunlukla 6 mm plastik BB kullanırken havalı tabancalarda modele göre 4,5 mm çelik BB veya pellet kullanılabilir.

Dolayısıyla dış görünüşleri birbirine çok benzeyen iki blowback tabancadan biri airsoft, diğeri ise 4,5 mm havalı tabanca olabilir. Satın alma aşamasında ürünün kalibresi ve mühimmat tipi mutlaka kontrol edilmelidir.

HAVALI / 4,5 MM / CO2 BLOWBACK
Umarex Glock 17 Gen5 4.5 mm CO2 Blowback Havalı Tabanca
UMAREX Glock 17 Gen5 4,5 mm CO2 Blowback Havalı Tabanca

12 gram CO2 ile çalışan ve atış sırasında metal üst sürgüsü hareket eden 4,5 mm blowback havalı tabanca örneği.

Ürünü İncele →

Havalı Tabancada Non-Blowback Nedir?

Non-blowback havalı tabancalarda sürgü atış sırasında sabit kalır. CO2 gazının sürgü mekanizmasını hareket ettirmesine ihtiyaç olmadığı için sistem daha sade çalışır.

Bu yapı CO2 tüketiminde avantaj sağlayabilir. Özellikle mekanik sürgü hareketinden çok gaz verimliliği ve hedef çalışmasına odaklanan kullanıcılar sabit sürgülü modelleri değerlendirebilir.

Ancak non-blowback bir modelin blowback modelden mutlaka daha güçlü olduğu varsayılmamalıdır. Ürünlerin namlu yapısı, valfi, mühimmatı ve teknik tasarımı birbirinden farklı olabilir.

HAVALI / 4,5 MM / CO2 NBB
Umarex Glock 19X 4.5 mm CO2 Non Blowback Havalı Tabanca
UMAREX Glock 19X 4,5 mm Non-Blowback Havalı Tabanca

12 gram CO2 kullanan, 4,5 mm çelik BB uyumlu ve atış sırasında sürgüsü sabit kalan NBB havalı tabanca örneği.

Ürünü İncele →

Tüm seçenekleri Havalı Tabanca Modelleri kategorisinden inceleyebilirsiniz.


Blowback Daha Güçlü mü?

Hayır. Blowback özelliği doğrudan “daha güçlü tabanca” anlamına gelmez. Blowback yalnızca sürgünün atış sırasında hareket ettiği mekanik sistemi tanımlar.

Hatta gaz veya CO2 enerjisinin bir bölümü sürgüyü hareket ettirmek için kullanıldığından, aynı platformun farklı tasarımlarında NBB sistem daha verimli çalışabilir. Ancak buradan her NBB modelin her blowback modelden daha yüksek çıkış hızına sahip olduğu sonucu çıkarılmamalıdır.

Çıkış hızı ve enerji karşılaştırması yapılacaksa ürünün FPS, m/sn, Joule, mühimmat ağırlığı ve üretici teknik verileri ayrı ayrı incelenmelidir.


Non-Blowback Daha İsabetli mi?

Non-blowback sistemin sabit sürgülü yapısı daha az hareketli mekanik parça anlamına gelir. Ancak yalnızca bu özelliğe bakarak bir NBB tabancanın blowback modelden mutlaka daha isabetli olduğunu söylemek doğru değildir.

Airsoft tarafında hop-up ayarı, iç namlu, kullanılan BB kalitesi ve gramajı; havalı tabancada ise namlu yapısı, mühimmat türü, tetik karakteri ve kullanıcı tekniği isabet üzerinde önemli rol oynar.

Bu nedenle blowback seçimini “isabetli / isabetsiz” ayrımından çok kullanım karakteri üzerinden değerlendirmek daha sağlıklıdır.


Blowback Daha Fazla Gaz Tüketir mi?

Genel çalışma prensibi açısından blowback sistemde gaz veya CO2'nin bir bölümü sürgü hareketini gerçekleştirmek için kullanılır. Bu nedenle benzer şartlarda hareketli sürgülü sistemlerin NBB tasarımlara göre daha fazla gaz tüketmesi mümkündür.

Ancak gerçek tüketim miktarı tabancanın valf sistemi, sürgü ağırlığı, conta durumu, kullanılan gaz, ortam sıcaklığı ve ürün tasarımına göre değişir.

Özellikle airsoft GBB sistemlerde düşük sıcaklıklar gaz basıncını ve blowback çevrimini etkileyebilir. Bu nedenle farklı mevsimlerde kullanılan gaz türünün üretici tavsiyesine uygun seçilmesi önemlidir.


Blowback ile GBB Aynı Şey mi?

Tam olarak değil.

GBB, Gas Blowback ifadesinin kısaltmasıdır ve gazla çalışan blowback airsoft sistemini tanımlar. Blowback ise daha geniş bir mekanizma tanımıdır.

Örneğin:

Green Gas + Blowback → GBB Airsoft Tabanca
Green Gas + Non-Blowback → NBB Airsoft Tabanca
CO2 + Blowback → CO2 Blowback Airsoft veya Havalı Tabanca
CO2 + Non-Blowback → CO2 NBB Airsoft veya Havalı Tabanca

Dolayısıyla CO2 sistem kullanmak tabancayı otomatik olarak NBB yapmadığı gibi Green Gas kullanmak da otomatik olarak blowback olduğu anlamına gelmez.


Blowback ile Full Auto Aynı Şey mi?

Hayır. Blowback ile full-auto birbirinden tamamen farklı özelliklerdir.

Blowback, sürgünün atış sırasında hareket edip etmediğini ifade eder. Full-auto ise tetiğe basılı tutulduğunda tabancanın art arda atış yapabilmesini ifade eden atış modudur.

Bir airsoft tabanca blowback olduğu halde yalnızca yarı otomatik olabilir. Bazı GBB modeller ise hem semi-auto hem de full-auto atış seçeneği sunabilir.


Blowback Sistem Gerçek Tabanca Gibi mi Çalışır?

Airsoft veya CO2 havalı tabancadaki blowback hareketi, kullanıcıya hareketli sürgü ve mekanik çalışma hissi sağlar. Ancak bunun gerçek ateşli tabancadaki çalışma sistemiyle birebir aynı olduğu düşünülmemelidir.

Airsoft ve havalı ürünlerde sürgü hareketi Green Gas veya CO2 gibi basınçlı gaz kaynaklarıyla gerçekleştirilir. Ateşli silahlardaki barut gazı, fişek ve gerçek mühimmat çevrimi bu ürünlerde bulunmaz.

Bu nedenle airsoft ve havalı tabancalardaki blowback sistemi bir mekanik kullanım özelliği olarak değerlendirilmelidir.


Airsoft Blowback ile Havalı Tabanca Blowback Arasındaki Fark

İki sistemin ortak noktası sürgünün atış sırasında hareket etmesidir. Asıl fark kullanılan mühimmat ve ürünün kullanım amacında ortaya çıkar.

Özellik Airsoft Blowback Havalı Tabanca Blowback
Tipik mühimmat 6 mm plastik airsoft BB Modele göre 4,5 mm çelik BB veya pellet
Güç kaynağı Green Gas veya CO2 gibi sistemler Çoğunlukla CO2
Blowback Sürgü hareket eder Sürgü hareket eder
Hop-Up Birçok airsoft modelde bulunur Airsoft'taki hop-up sistemiyle aynı yaklaşım kullanılmaz
Temel kullanım Airsoft saha, hobi ve hedef çalışması Kontrollü hedef çalışması ve hobi

Blowback mi Non-Blowback mi Tercih Edilmeli?

Bu sorunun cevabı kullanıcının önceliğine bağlıdır. İki sistem arasında mutlak olarak “en iyi” olan yoktur.

Hareketli sürgü ve daha mekanik kullanım hissi istiyorsanız: Blowback modelleri değerlendirin.

Gaz veya CO2 verimliliği sizin için daha önemliyse: Non-Blowback modeller avantaj sağlayabilir.

Airsoft sahasında ikincil tabanca kullanacaksanız: GBB ve NBB seçenekleri saha kuralları ve kullanım tarzınıza göre değerlendirin.

4,5 mm havalı tabancayı hedef çalışması için kullanacaksanız: Blowback hissi ile gaz verimliliği arasındaki tercihinizi belirleyin.


Blowback Airsoft Tabanca Kimler İçin Uygun?

Blowback airsoft tabancalar özellikle hareketli sürgü mekanizmasını seven, GBB sistem kullanmak isteyen ve tabancanın her atışta mekanik olarak çalışmasını önemseyen kullanıcılar için değerlendirilebilir.

Airsoft saha kullanımında yedek şarjör, gaz, uygun BB ve bakım malzemeleri gibi tamamlayıcı ekipmanların da hesaba katılması gerekir.

Mevcut ürünleri GBB Airsoft Tabanca Modelleri sayfasından karşılaştırabilirsiniz.


Non-Blowback Tabanca Kimler İçin Uygun?

NBB modeller daha sade çalışma sistemi isteyen, sürgü hareketini öncelik olarak görmeyen veya gaz verimliliğini önemseyen kullanıcılar tarafından tercih edilebilir.

Özellikle airsoft tarafında NBB modeller sessiz çalışma karakteriyle de dikkat çekebilir. Havalı tabancalarda ise sabit sürgü yapısı, CO2'nin sürgü çevrimine harcanmaması açısından avantaj oluşturabilir.

Ancak seçim yapılırken yalnızca NBB etiketi değil; mühimmat türü, çıkış gücü, şarjör kapasitesi, ürün ağırlığı ve kullanım amacı da değerlendirilmelidir.


Blowback Tabanca Bakımı Daha mı Zor?

Blowback sistemlerde sürgü, geri dönüş mekanizması, valf ve gaz contaları gibi hareketli parçalar bulunduğundan periyodik kontrol ve bakım önemlidir.

Airsoft GBB tabancalarda kullanılan gaz ve ürün üreticisinin bakım tavsiyelerine uyulması gerekir. Conta ve hareketli parçaların yanlış ürünlerle yağlanması performansı olumsuz etkileyebilir.

NBB sistemler mekanik açıdan daha sade olabilir; ancak onların da gaz contaları, valfleri ve şarjörleri bakım gerektirir. Bu nedenle “NBB bakım gerektirmez” düşüncesi doğru değildir.


Blowback Tabanca Satın Alırken Nelere Dikkat Edilmeli?

1

Airsoft mu havalı tabanca mı olduğunu kontrol edin: Dış görünüşleri benzer olsa bile mühimmatları ve kullanım amaçları farklıdır.

2

Mühimmat kalibresini kontrol edin: Airsoft için 6 mm plastik BB, havalı tabancada modele göre 4,5 mm BB veya pellet kullanılabilir.

3

Güç kaynağına bakın: Green Gas ve CO2 birbirinden farklı sistemlerdir.

4

Blowback bilgisini ayrıca kontrol edin: CO2 veya gaz kullanması tek başına sürgünün hareket ettiğini göstermez.

5

Gaz tüketimini değerlendirin: Hareketli sürgü mekanizması ek gaz tüketimine neden olabilir.

6

Şarjör uyumluluğunu kontrol edin: Airsoft GBB şarjörleri marka ve model bazında farklılık gösterebilir.

7

Kullanım amacınızı belirleyin: Mekanik hissiyat, gaz verimliliği, saha kullanımı veya hedef çalışması önceliklerinizi belirleyin.


Blowback Hakkında Sık Sorulan Sorular

Blowback ne demek?

Blowback, airsoft veya havalı tabancanın atış sırasında üst sürgüsünün otomatik şekilde geriye ve ardından ileriye hareket ettiği sistemi ifade eder.

Non-Blowback ne demek?

Non-Blowback veya NBB, atış sırasında üst sürgünün otomatik olarak hareket etmediği sabit sürgülü çalışma sistemidir.

GBB ne demek?

GBB, Gas Blowback anlamına gelir. Gazla çalışan ve atış sırasında sürgüsü hareket eden airsoft tabanca sistemidir.

Blowback ile GBB aynı şey mi?

GBB bir Gas Blowback airsoft sistemidir. Blowback ise genel olarak sürgü hareketini tanımlar. Örneğin CO2 ile çalışan bir tabanca da blowback olabilir.

CO2 tabancaların hepsi blowback midir?

Hayır. CO2 ile çalışan hem Blowback hem de Non-Blowback airsoft ve havalı tabanca modelleri bulunabilir.

Green Gas tabancaların hepsi blowback midir?

Hayır. Green Gas kullanan Gas Blowback modellerin yanında KJW MK1 gibi Non-Blowback Green Gas airsoft tabancalar da bulunabilir.

Blowback daha fazla gaz harcar mı?

Sürgünün hareket ettirilmesi için de enerji gerektiğinden blowback sistemlerde gaz tüketimi artabilir. Ancak gerçek tüketim ürün tasarımına ve kullanım şartlarına göre değişir.

Blowback tabanca daha güçlü mü?

Hayır. Blowback mekanizması sürgü hareketini ifade eder ve doğrudan çıkış gücünü göstermez. Güç karşılaştırması için ürünün FPS, m/sn veya Joule değerleri incelenmelidir.

Non-Blowback daha güçlü mü?

Her zaman değil. NBB sistem sürgü hareketine enerji harcamadığı için verimli olabilir ancak tabancanın gerçek çıkış gücü ürünün teknik tasarımına bağlıdır.

Blowback ile full-auto aynı mı?

Hayır. Blowback sürgü hareketini, full-auto ise tetiğe basılı tutulduğunda art arda atış yapılabilen atış modunu ifade eder.

Airsoft ve havalı tabancada blowback aynı mı?

Her ikisinde de temel olarak hareketli sürgü söz konusudur. Ancak airsoft ve havalı tabancaların mühimmatları, güç değerleri ve kullanım amaçları farklıdır.


Güvenlik Notu

Airsoft ve havalı tabancalar kontrollü alanlarda kullanılmalıdır. Uygun göz koruması kullanın, ürünü kişilere veya canlı hedeflere doğrultmayın, taşıma sırasında kapalı çanta kullanın ve bulunduğunuz alanın güncel güvenlik ve kullanım kurallarına uyun.

İzmir Av Market'te Blowback ve Non-Blowback Tabancalar

İzmir Av Market'te farklı güç kaynaklarına ve sürgü sistemlerine sahip airsoft ve havalı tabanca modellerini karşılaştırabilirsiniz.

Airsoft tarafında Green Gas GBB, CO2 Blowback ve NBB modeller; havalı tabanca tarafında ise 4,5 mm CO2 Blowback ve sabit sürgülü Non-Blowback seçenekler bulunmaktadır.

Özet: Blowback mı Non-Blowback mı?

  • Blowback: Atış sırasında üst sürgünün otomatik olarak hareket ettiği sistemdir.
  • Non-Blowback: Atış sırasında sürgünün sabit kaldığı sistemdir.
  • GBB: Gaz kullanarak blowback sürgü hareketi oluşturan airsoft sistemidir.
  • Blowback tabanca mutlaka Green Gas kullanmaz; CO2 Blowback modeller de bulunur.
  • Green Gas kullanan her airsoft tabanca da blowback değildir; NBB Green Gas modeller bulunabilir.
  • Blowback daha hareketli bir kullanım hissi sunarken NBB sistem gaz verimliliği açısından avantaj sağlayabilir.
  • Blowback veya NBB özelliği tek başına tabancanın güçlü veya isabetli olduğunu göstermez.
  • Airsoft ve havalı tabancaların dış görünüşleri benzer olabilse de mühimmat ve kullanım sistemleri farklıdır.
ideasoft e-ticaret paketleri ile hazırlandı.